otkrića

Čovekov nov organ

Novopronađeni interstecijum mogao bi da bude najveći čovekov organ, ali i da pruži nova saznanja o širenju raka

Foto: Eric V. Grave/Getty

 

Tekst: Jovana Nikolić

Tim američkih naučnika pronašao je nov organ u ljudskom telu koji bi čak mogao da bude veći od kože, koja se trenutno smatra najvećim ljudskim organom. Rad u kome se govori o otkriću intersticijuma, kako je potencijalno novi organ nazvan, objavljen je 27. marta u časopisu Scientific Reports, a prvi autori su Petros Benias iz izraelskog medicinskog centra Maunt Bet Sinaj, u Njujorku, i Rebeka Vels sa Univerziteta u Pensilvaniji.

Doktor Benias je 2015. godine sa svojim kolegama iz bolnice posmatrao žučni kanal jednog pacijenta tragajući za znacima raka i tada su otkrili šupljine za koje im nije bilo poznato da postoje u čovekovom telu. Zatim su posmatrali biopsijska tkiva iz žučnog kanala još 12 pacijenata i nastavili da istražuju ove šupljine ispunjene tečnošću sve dok nisu došli do pretpostavke o novom organu, koji je zapravo mreža koja se prostire gotovo čitavim telom.

Interstecijum, čiji naziv potiče od latinskih reči inter – između i sistere – postaviti, čini niz pregrada ispunjenih tečnošću koje se nalaze pod kožom, ali osim toga oblažu i creva, pluća, krvne sudove i mišiće i mogli bi biti neka vrsta amortizera koji čuvaju tkiva organa od oštećenja tako što ih drže kao u jastučetu. Osim toga, istraživači tvrde da ove međusobno povezane šupljine predstavljaju svojevrsni autoput kojim se tečnost kreće kroz organizam.

Poznato je da više od dve trećine ljudskog tela čini tečnost, a najveći deo se nalazi unutar ćelija, mada nije zanemarljiv ni procenat koji se nalazi u novootkrivenom organu. Tečnost odavde, prema rečima istraživača, verovatno dospeva do limfnog sistema i ima ulogu u nastanku limfe koja ima važnu ulogu u odbrani organizma od infekcija. Upravo na osnovu povezanosti sa limfnim sistemom, istraživači pretpostavljaju da bi nov organ mogao da pruži nova objašnjenja zašto se rak kod pojedinih pacijenata brzo širi.

Kada ćelije raka dospeju u neki deo ovog sistema, prvi put im postaje omogućeno da se ovim „autoputem“ rašire van mesta na kom su nastale pa i da dospeju u limfni sistem. Osim toga, interstecijum može imati ulogu i u mnogim drugim procesima poput starenja kože ili različitih upala.

Otkriće novog organa omogućila je unapređena tehnika posmatranja tkiva. Tkivo se doskora pripremalo za posmatranje pod mikroskopom tako što je tretirano različitim hemikalijama i seckano, što je dovodilo i do njegovog umiranja. Nakon pripreme, u tkivu se gubila tečnost i rušile su se pregrade pa je imalo sasvim drugačiji izgled. Uvid u nov organ istraživačima sada je pružila konfokalna laserska mikroskopija koja im je omogućila da posmatraju živo tkivo.

Istraživanje je finansirao američki Nacionalni institut za zdravlje, a da bi se interstecijum i zvanično smatrao organom, potrebno je da se uspostavi saglasnost među stručnjacima. Organom se najčešće smatra grupa tkiva sa jedinstvenom strukturom koja obavlja specijalizovan zadatak, mada u pojedinim slučajevima nije jednostavno odgovoriti da li se neki deo tela smatra organom.

Tim koji je došao do ovog otkrića veruje da, bez obzira na to da li je reč o novom organu, saznanje o postojanju ovakve mreže može unaprediti načine na koje se uspostavlja dijagnoza raka, ali i drugih bolesti koje se šire kroz telo.

OTKRIĆA

Svakoga dana se u svetu objavi više hiljada novih otkrića. Koja od njih su zaista bitna? Koja menjaju naučnu paradigmu? I kako razumeti šta se zapravo dešava na naučnim frontovima?

Istražite tekstove iz rubrike OTKRIĆA.

Istražite druge tekstove:


Grb Republike Srbije
ecsite nsta eusea astc

CPN
Ulica kralja Petra 46
11000 Beograd
Republika Srbija
+381 11 24 00 260
centar@cpn.rs